Gegevensuitwisseling bij samenwerking aanpak fraude en criminaliteit

U leert:

• Wat (niet) toegestaan is bij verschillende vormen van samenwerking
• Mogelijkheden en nieuwe, soms onbekende, alternatieven, zoals artikel 6 lid 4 AVG, “de rotonde”, brancheprotocollen en waarschuwingssystemen (PIFI, EVR, CIS)
• In het PIFI 2026 zijn de belemmeringen weggenomen voor zorgverzekeraars om in het kader van onderzoek persoonsgegevens uit te wisselen met banken
• De Wbsrz in de praktijk en recente uitspraken van rechter en Kifid over registratie en gegevensdeling

De samenleving verwacht in toenemende mate dat partijen samenwerken om fraude en criminaliteit gecoördineerd aan te pakken. Die verwachting betekent dat gegevens gedeeld moeten worden. Die gegevensdeling kan op verschillende juridische grondslagen plaatsvinden.

De praktijk laat zien dat partijen soms terughoudend zijn om persoonsgegevens uit te wisselen, omdat zij bang zijn dat dit niet is toegestaan. Er zijn dan ook veel onduidelijkheden en soms lijken er wettelijke belemmeringen te zijn. Maar is dat ook zo?

Voor een bepaald type gegevens, de zogenaamde strafrechtelijke persoonsgegevens, is in de Uitvoeringswet AVG (UAVG) aangegeven dat private partijen deze gegevens alleen voor derden mogen verwerken als de Autoriteit Persoonsgegevens hiervoor een vergunning heeft verleend. Voor de financiële sector is dat uitgewerkt in het PIFI.

Publieke partijen hebben geen vergunning nodig, maar lijken niet altijd op de hoogte te zijn van de mogelijkheden van artikel 6 lid 4 van de AVG en de mogelijkheden van “de rotonde”. En onbekend maakt onbemind.

De wetgever is er inmiddels van doordrongen dat gegevensuitwisseling essentieel is om Nederland veiliger te maken. Per 1 april 2026 is het vernieuwde PIFI in werking getreden. Per 1 maart 2025 is de Wet gegevensverwerking door samenwerkingsverbanden (WGS) in werking getreden. Daarmee hebben samenwerkingsverbanden als het FEC, de RIEC’s, iCOV en de Zorg- en Veiligheidshuizen een wettelijke basis gekregen voor het delen van gegevens. Het bijbehorende Besluit gegevensverwerking door samenwerkingsverbanden (BGS) vult de waarborgen verder in. En per 1 januari 2025 geldt de Wet bevorderen samenwerking en rechtmatige zorg (Wbsrz), die onder meer het Informatieknooppunt zorgfraude (IKZ) een wettelijke grondslag geeft en gegevensuitwisseling tussen ziektekostenverzekeraars en gemeenten mogelijk maakt.

In deze cursus komen de verschillende vormen van gegevensdeling aan de orde die in het kader worden aangegeven. Aan iedere vorm wordt een half uur aandacht besteed, waarbij gelegenheid is om vragen te stellen en met elkaar in gesprek te gaan.